\u00d6DEME EMR\u0130NE \u0130T\u0130RAZ
\n\u0130lams\u0131z icra takiplerinde icra takibinin ba\u015flat\u0131lmas\u0131 \u00fczerine yetkili icra dairesi bor\u00e7luya bir \u00f6deme emri g\u00f6nderir. Ba\u015flat\u0131lan bu icra takibini durdurmak isteyen bor\u00e7lu, \u00f6deme emri kendisine tebli\u011finden itibaren belirtilen s\u00fcre i\u00e7inde borcunu \u00f6demek veya bu emre kar\u015f\u0131 itiraz etmek zorundad\u0131r. Bor\u00e7lu, belirtilen s\u00fcrede borcu \u00f6demez veya itiraz da etmezse takip kesinle\u015fir. Bor\u00e7lu \u00f6deme emrine kar\u015f\u0131 borca veya imzaya itiraz edebilir. Bor\u00e7lunun imzaya itiraz d\u0131\u015f\u0131nda kalan b\u00fct\u00fcn itirazlar\u0131 borca itirazd\u0131r.
\n\u0130cra dairesince ba\u015flat\u0131lan takibe ili\u015fkin bor\u00e7luya g\u00f6nderilen \u00f6deme emrine kar\u015f\u0131 bor\u00e7lunun itiraz\u0131n\u0131 yapaca\u011f\u0131 merci, bu itirazlar\u0131n s\u00fcresi gibi konular yap\u0131lan icra takibinin \u015fekline g\u00f6re \u00f6zellik g\u00f6sterir.
\nI) Genel Haciz Yolunda \u00d6deme Emrine \u0130tiraz:
\nGenel haciz yolunda bor\u00e7lu, icra dairesince g\u00f6nderilen \u00f6deme emrinin kendisine tebli\u011f tarihinden itibaren yedi g\u00fcn i\u00e7erisinde \u00f6deme emrine itiraz edebilir. Bu itiraz\u0131n yap\u0131laca\u011f\u0131 merci icra dairesidir. Kanun \u00f6deme emrine kar\u015f\u0131 yap\u0131lacak bu itiraz\u0131 herhangi bir \u015fekil \u015fart\u0131na ba\u011flamam\u0131\u015ft\u0131r. \u0130tiraz yaz\u0131l\u0131 olarak yap\u0131labilece\u011fi gibi s\u00f6zl\u00fc olarak da yap\u0131labilir. \u0130tiraz\u0131n \u00f6deme emrini g\u00f6nderen icra dairesine yap\u0131lmas\u0131 gerekir. Ancak bor\u00e7lu, yetkili icra dairesine g\u00f6nderilmek \u00fczere ba\u015fka bir icra dairesine de itirazda bulunabilir (\u0130\u0130K. mad. 62\/1).
\nA) \u0130tiraz Sebepleri:
\nBor\u00e7lu itiraz\u0131nda herhangi bir sebep g\u00f6stermemi\u015f olsa bile bu itiraz ge\u00e7erlidir ve icra dairesi takibi durdurmak zorundad\u0131r. Esasen bor\u00e7lunun itiraz\u0131nda sebep g\u00f6stermesi veya g\u00f6stermemesi durumlar\u0131 alacakl\u0131n\u0131n takibin devam\u0131 i\u00e7in itiraz\u0131n kald\u0131r\u0131lmas\u0131 m\u00fcessesine ba\u015fvurmas\u0131 durumunda \u00f6nemlilik arz eder. Bor\u00e7lu, \u00f6deme emrine kar\u015f\u0131 imzaya veya borca itiraz edebilir.
\n1) \u0130mzaya \u0130tiraz:
\nAlacakl\u0131n\u0131n icra takibine dayanak yapt\u0131\u011f\u0131 adi senet alt\u0131ndaki imzan\u0131n kendisine ait olmad\u0131\u011f\u0131 iddias\u0131ndaki bor\u00e7lu bu imzaya kar\u015f\u0131 \u00f6deme emrinin kendisine tebli\u011f edildi\u011fi tarihten itibaren yedi g\u00fcn i\u00e7inde itiraz edebilir. Unutulmamal\u0131d\u0131r ki imzaya itiraz sadece adi senetlerde s\u00f6z konusu olur. Takip bir resmi senede dayan\u0131yorsa bor\u00e7lu, bu resmi senedin alt\u0131ndaki imzaya itiraz edemeyecektir. Bor\u00e7lu takibin dayana\u011f\u0131 olan senet alt\u0131ndaki imzay\u0131 reddediyorsa, bunu itiraz\u0131nda ayr\u0131ca ve a\u00e7\u0131k\u00e7a beyan etmelidir. Aksi takdirde icra takibi y\u00f6n\u00fcnden senetteki imzay\u0131 kabul etmi\u015f say\u0131l\u0131r (\u0130\u0130K md. 62\/V). \u0130mzaya itiraz ile duran takibi devam ettirmek isteyen alacakl\u0131 itiraz\u0131n ge\u00e7ici kald\u0131r\u0131lmas\u0131 yoluna ba\u015fvurmal\u0131d\u0131r.
\n2) Borca \u0130tiraz:
\n\u00d6deme emrine kar\u015f\u0131 yap\u0131lan, borcun \u00f6denmi\u015f oldu\u011fu, borcun takas yolu ile itfa edildi\u011fi, zamana\u015f\u0131m\u0131, icra dairesinin yetkisiz oldu\u011fu gibi imzaya itiraz d\u0131\u015f\u0131nda kalan b\u00fct\u00fcn itirazlar borca itirazd\u0131r. Ancak yetki itiraz\u0131n\u0131n, imzaya itiraz ile beraber yap\u0131lmas\u0131 halinde bu itiraz da imzaya itirazm\u0131\u015f gibi de\u011ferlendirilir. Yukar\u0131da da belirtildi\u011fi gibi borca itiraz edilirken sebep bildirmek zorunlu de\u011fildir. Ancak kural b\u00f6yle olmas\u0131na ra\u011fmen alacakl\u0131n\u0131n itiraz\u0131n kald\u0131r\u0131lmas\u0131 yoluna gitmesi durumunda bor\u00e7lu, itiraz\u0131nda belirtti\u011fi sebeplerle ba\u011fl\u0131d\u0131r. \u0130tiraz eden bor\u00e7lu, itiraz\u0131n kald\u0131r\u0131lmas\u0131 duru\u015fmas\u0131nda, alacakl\u0131n\u0131n dayand\u0131\u011f\u0131 senet metninden anla\u015f\u0131lanlar d\u0131\u015f\u0131nda, itiraz sebeplerini de\u011fi\u015ftiremez ve geni\u015fletemez (\u0130\u0130K md.63).
\nBorca itiraz durumunda alacakl\u0131 takibin devam\u0131 i\u00e7in icra mahkemesinden itiraz\u0131n kesin kald\u0131r\u0131lmas\u0131n\u0131 veya genel g\u00f6revli mahkemeden itiraz\u0131n iptalini isteyebilir.
\nB) Gecikmi\u015f \u0130tiraz
\nYukar\u0131da da ifade edildi\u011fi \u00fczere genel takip yolunda itiraz s\u00fcresi \u00f6deme emrinin bor\u00e7luya tebli\u011f tarihinden itibaren yedi g\u00fcnd\u00fcr (\u0130\u0130K md.62\/1). Bu s\u00fcre hak d\u00fc\u015f\u00fcr\u00fcc\u00fc bir s\u00fcredir. Yedi g\u00fcnl\u00fck s\u00fcrenin ge\u00e7irilmesi ile takip kesinle\u015fir ve daha sonra yap\u0131lan itirazlar ge\u00e7ersiz olur. Ancak istisnai olarak kanun 65. maddesinde bor\u00e7lunun, kusuru olmaks\u0131z\u0131n bir mani sebebiyle s\u00fcresi i\u00e7inde itiraz edememi\u015f olmas\u0131 halinde, paraya \u00e7evirme i\u015flemi bitene kadar itiraz\u0131n\u0131 ge\u00e7erli bir \u015fekilde yapabilece\u011fi d\u00fczenlenmi\u015ftir. Yani gecikmi\u015f itiraz\u0131n yap\u0131labilmesi i\u00e7in bor\u00e7lunun s\u00fcresinde itiraz etmesini \u00f6nleyecek bir engeli olmal\u0131 ve bu engelin bor\u00e7lunun kusuruyla meydan gelmemi\u015f olmas\u0131 gerekir. B\u00f6yle bir durumda bor\u00e7lu engelinin kalkmas\u0131ndan itibaren \u00fc\u00e7 g\u00fcn i\u00e7inde \u00f6deme emrini g\u00f6nderen icra dairesinin ba\u011fl\u0131 bulundu\u011fu icra mahkemesine itiraz\u0131n\u0131 yapabilecektir. Unutulmamal\u0131d\u0131r ki s\u00fcresinde yap\u0131lan itiraz icra dairesine yap\u0131l\u0131rken gecikmi\u015f itiraz icra mahkemesine yap\u0131l\u0131r. Gecikmi\u015f itiraz devam eden icra takipleri i\u00e7in en ge\u00e7 paraya \u00e7evrilme i\u015flemi bitinceye kadar yap\u0131labilir.
\nII) \u0130tiraz\u0131n Giderilmesi
\n\u0130cra takibinin itiraz veya gecikmi\u015f itiraz ile durdurulmas\u0131 halinde alacakl\u0131n\u0131n itiraz\u0131 giderip takibe devam etmesi gerekir. Bu durumda alacakl\u0131 iki yola ba\u015fvurabilir. Bu yollar; itiraz\u0131n iptali davas\u0131 ve itiraz\u0131n icra mahkemesinde kald\u0131r\u0131lmas\u0131d\u0131r. Alacakl\u0131n\u0131n icra takibine dayanak g\u00f6sterdi\u011fi belge \u0130\u0130K md. 68’de say\u0131lan belgelerden biriyse bu durumda alacakl\u0131 icra mahkemesinden itiraz\u0131n kesin kald\u0131r\u0131lmas\u0131n\u0131 isteyebilece\u011fi gibi genel g\u00f6revli mahkemeden itiraz\u0131n iptalini de isteyebilir. Ancak takibe konu alacak md. 68’de say\u0131lan belgelerden birine dayanm\u0131yorsa alacakl\u0131 itiraz\u0131n kald\u0131r\u0131lmas\u0131 yoluna ba\u015fvuramayacak sadece genel mahkemede itiraz\u0131n iptali davas\u0131 a\u00e7abilecektir.
\nA) \u0130tiraz\u0131n Kesin Olarak Kald\u0131r\u0131lmas\u0131
\nAlacakl\u0131n\u0131n bu yola ba\u015fvurabilmesi i\u00e7in bor\u00e7lunun borca itiraz etmi\u015f olmas\u0131 gerekir. Alaca\u011f\u0131 md. 68’de say\u0131lan belgelerden birine dayal\u0131 olan alacakl\u0131 genel h\u00fck\u00fcmlere g\u00f6re mahkemede itiraz\u0131n iptali davas\u0131 a\u00e7abilece\u011fi gibi icra mahkemesinden itiraz\u0131n kesin olarak kald\u0131r\u0131lmas\u0131n\u0131 isteyebilir.
\n1) Alacakl\u0131n\u0131n G\u00f6stermesi Gereken Belgeler
\nAlacakl\u0131n\u0131n alaca\u011f\u0131n\u0131 ispat etmek yani itiraz\u0131n kald\u0131r\u0131lmas\u0131 i\u00e7in g\u00f6stermesi gereken belgeler \u0130\u0130K md 68’de say\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. \u0130cra mahkemesinin bu s\u00f6z\u00fc edilen belgeler d\u0131\u015f\u0131nda ba\u015fka bir delili dikkate almas\u0131 m\u00fcmk\u00fcn de\u011fildir. Yani alacakl\u0131n\u0131n dayand\u0131\u011f\u0131 belgenin kanunda say\u0131lan belgelerden biri olmamas\u0131 halinde mahkeme ba\u015fkaca bir inceleme yapmadan itiraz\u0131n kesin kald\u0131r\u0131lmas\u0131 talebini reddetmek durumunda kalacakt\u0131r.
\nAlacakl\u0131n\u0131n itiraz\u0131n kesin olarak kald\u0131r\u0131lmas\u0131 i\u00e7in g\u00f6stermesi gereken belgeler \u015funlard\u0131r:
\n\u2022 \u0130mzas\u0131 ikrar edilmi\u015f adi senet
\n\u2022 \u0130mzas\u0131 noterlik\u00e7e onayl\u0131 senet
\n\u2022 Resmi dairelerin ve yetkili makamlar\u0131n yetkileri dahilinde usul\u00fcne g\u00f6re verdikleri belgeler
\n\u2022 Kredi kurumlar\u0131 ile ilgili belgeler
\n\u2022 Bor\u00e7lunun resmi daireler veya memurlar huzurunda bor\u00e7 ikrar\u0131nda bulunmas\u0131
\n\u0130lk iki maddede ifade edilen senetlerin ayr\u0131ca kay\u0131ts\u0131z \u015farts\u0131z bir bor\u00e7 ikrar\u0131 i\u00e7ermesi ve bu ikrar\u0131n belirli bir miktar para borcu hakk\u0131nda olmas\u0131 gerekir.
\n2) Bor\u00e7lunun \u0130tiraz\u0131n\u0131 \u0130spat Etmesi
\nAlacakl\u0131 iddias\u0131n\u0131 yukar\u0131da belirtilen belgelerden biriyle ispat ederse ispat y\u00fck\u00fc bor\u00e7luya ge\u00e7er. Bu durumda bor\u00e7lunun itiraz\u0131n\u0131 ispatlamas\u0131 gerekir. Bor\u00e7lu \u00f6deme emrine yapt\u0131\u011f\u0131 itirazda belirtti\u011fi itiraz sebepleriyle ba\u011fl\u0131d\u0131r. Bu a\u015famada bor\u00e7lu, senet metninden anla\u015f\u0131lamayan ve \u00f6deme ermine itiraz\u0131nda belirtmedi\u011fi sebepleri ileri s\u00fcremez ve itiraz\u0131n\u0131 ancak md. 68’de say\u0131lan belgelerden biriyle ispat edebilir. Ancak bor\u00e7lunun yapaca\u011f\u0131 baz\u0131 itirazlar\u0131n nitelikleri gere\u011fi belgeye ba\u011flanmas\u0131 m\u00fcmk\u00fcn de\u011fildir. \u0130ki istisna d\u0131\u015f\u0131nda icra mahkemesinin belgeye ba\u011flanmas\u0131 m\u00fcmk\u00fcn olmayan itirazlar\u0131 inceleme yetkisi yoktur. Bu istisnalar \u0130\u0130K md. 50\/II ve md. 251\/ II de say\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Buna g\u00f6re icra mahkemesi, icra dairesinin yetkisiz oldu\u011fu ve bor\u00e7lunun yeni mal iktisap etmedi\u011fi itirazlar\u0131n\u0131 incelemeye yetkilidir. Bu say\u0131lan istisnalar d\u0131\u015f\u0131nda kalan belgeye ba\u011flanmas\u0131 m\u00fcmk\u00fcn olmayan itirazlar\u0131 incelemeye icra mahkemesi yetkili de\u011fildir. \u0130cra mahkemesinin inceleme yetkisi olmayan itirazlar\u0131n varl\u0131\u011f\u0131 halinde icra mahkemesi, itiraz\u0131n kesin olarak kald\u0131r\u0131lmas\u0131na karar verir. Bor\u00e7lu, daha sonra genel mahkemede menfi tespit davas\u0131 a\u00e7abilir. \u0130\u015fte bu itirazlar d\u0131\u015f\u0131nda kalan itirazlar\u0131 bor\u00e7lu kanunun 68. maddesinde say\u0131lan belgeler ile ispat etmek zorundad\u0131r. Ancak bor\u00e7lu alacakl\u0131n\u0131n g\u00f6sterdi\u011fi belgeden anla\u015f\u0131lan itirazlar i\u00e7in tekrar bir belge g\u00f6stermek zorunda de\u011fildir.
\nBor\u00e7lu icra takibine ba\u015flanmadan \u00f6nce bir menfi tespit davas\u0131 a\u00e7m\u0131\u015f ise bu durumda icra mahkemesi itiraz\u0131n kald\u0131r\u0131lmas\u0131na karar veremez. \u0130cra mahkemesinin bu davay\u0131 bekletici sorun yapmas\u0131 gerekir.
\n3) \u0130cra Mahkemesi Karar\u0131
\n\u0130cra mahkemesi, itiraz\u0131n kald\u0131r\u0131lmas\u0131 talebi hakk\u0131nda itiraz\u0131n kald\u0131r\u0131lmas\u0131 talebinin reddi veya itiraz\u0131n kesin olarak kald\u0131r\u0131lmas\u0131 \u015feklinde iki \u00e7e\u015fit karar verebilir. \u0130cra mahkemesinin, sadece kanunda belirtilen belgeleri inceleme \u015feklinde s\u0131n\u0131rl\u0131 bir inceleme yetkisi vard\u0131r bu sebeple icra mahkemesinin verece\u011fi bu kararlar maddi anlamda kesin h\u00fck\u00fcm te\u015fkil etmezler. Bu kararlarla sadece takibe devam edilip edilmeyece\u011fi tespit edilmi\u015f olunur.
\n\u2022 \u0130tiraz\u0131n Kesin Kald\u0131r\u0131lmas\u0131 Talebinin Reddi Karar\u0131
\n\u0130cra mahkemesinin bu karar\u0131 takibe devam edilmeyece\u011fi anlam\u0131n\u0131 ta\u015f\u0131r. Bor\u00e7lunun talebin varl\u0131\u011f\u0131 halinde itiraz konusu olan alaca\u011f\u0131n y\u00fczde yirmisinden az olmayacak \u015fekilde bor\u00e7lu lehine tazminata h\u00fckmolunur. Ancak alacakl\u0131 genel mahkemede dava a\u00e7arsa bu tazminat\u0131n \u00f6denmesi dava sonuna b\u0131rak\u0131l\u0131r (\u0130\u0130K md.68\/VII). Yukar\u0131da da a\u00e7\u0131kland\u0131\u011f\u0131 \u00fczere bu karar maddi anlamda kesin h\u00fck\u00fcm te\u015fkil etmez. Ancak alacakl\u0131, bu karardan sonra ayn\u0131 alaca\u011fa dayanarak yeni bir ilams\u0131z icra takibi ba\u015flatamaz.
\n\u2022 \u0130tiraz\u0131n Kesin Kald\u0131r\u0131lmas\u0131 Karar\u0131
\nBu karar sonucu bor\u00e7lunun yapt\u0131\u011f\u0131 itiraz h\u00fck\u00fcms\u00fcz hale gelir. \u0130tiraz\u0131n kalkmas\u0131yla birlikte art\u0131k alacakl\u0131 icra takibinin devam\u0131n\u0131 talep edebilir. Karar\u0131n kesinle\u015fmemi\u015f olmas\u0131 haciz i\u015fleminin ger\u00e7ekle\u015ftirilmesine engel olmaz. Bor\u00e7lunun karara kar\u015f\u0131 kanun yollar\u0131na ba\u015fvurmu\u015f olmas\u0131 sadece sat\u0131\u015f i\u015flemini durdurur di\u011fer icra takip i\u015flemleri bu durumdan etkilenmez. Bor\u00e7lu, itiraz\u0131n kesin kald\u0131r\u0131lmas\u0131 karar\u0131ndan sonra dilerse menfi tespit davas\u0131 veya \u00f6deme yapt\u0131ysa istirdat davas\u0131 a\u00e7abilir. \u0130cra mahkemesinin itiraz\u0131n kesin kald\u0131r\u0131lmas\u0131 karar\u0131 maddi anlamda kesin h\u00fck\u00fcm olu\u015fturmad\u0131\u011f\u0131ndan bor\u00e7lunun ayn\u0131 alacak i\u00e7in genel h\u00fck\u00fcmlere g\u00f6re a\u00e7aca\u011f\u0131 davalarda alacakl\u0131 kesin h\u00fck\u00fcm itiraz\u0131nda bulunamaz. \u0130tiraz\u0131n kesin kald\u0131r\u0131lmas\u0131 karar\u0131 ile birlikte alacakl\u0131n talebi varsa bor\u00e7lu aleyhine takibe konu alaca\u011f\u0131n y\u00fczde yirmisinden az olmamak \u00fczere tazminata h\u00fckmedilir. Bor\u00e7lunun menfi tespit veya istirdat davas\u0131 a\u00e7mas\u0131 durumunda tazminat\u0131n \u00f6demesi bu dava sonuna b\u0131rak\u0131l\u0131r(\u0130\u0130K md.68\/VII). Bor\u00e7lu itiraz\u0131n kald\u0131r\u0131lmas\u0131 karar\u0131n\u0131n kendisine tebli\u011finden itibaren \u00fc\u00e7 g\u00fcn i\u00e7inde mal beyan\u0131nda bulunmak zorundad\u0131r (\u0130\u0130K md.75).
\nB) \u0130tiraz\u0131n Ge\u00e7ici Olarak Kald\u0131r\u0131lmas\u0131
\nBor\u00e7lunun imzaya itiraz etmi\u015f olmas\u0131 durumunda icra takibini devam ettirmek isteyen alacakl\u0131 icra mahkemesinden itiraz\u0131n ge\u00e7ici kald\u0131r\u0131lmas\u0131n\u0131 veya genel g\u00f6revli mahkemeden itiraz\u0131n iptalini isteyebilir. Ancak imzaya itiraz halinde alacakl\u0131, itiraz\u0131n kesin kald\u0131r\u0131lmas\u0131 yoluna ba\u015fvurulamaz. \u0130tiraz\u0131n ge\u00e7ici kald\u0131r\u0131lmas\u0131 talebi icra mahkemesine yap\u0131l\u0131r. Bu durumda mahkeme, takibe konu alaca\u011fa dayanak olu\u015fturan adi senedin alt\u0131ndaki imzan\u0131n bor\u00e7luya ait olup olamad\u0131\u011f\u0131n\u0131 inceleyecektir.
\n1) \u0130tiraz\u0131n Ge\u00e7ici Olarak Kald\u0131r\u0131lmas\u0131 Karar\u0131:
\n\u0130cra mahkemesi, adi senet alt\u0131ndaki imzaya dair incelemeleri sonucunda bu inkar edilen imzan\u0131n bor\u00e7luya ait oldu\u011fu d\u00fc\u015f\u00fcncesine var\u0131rsa bu durumda bor\u00e7lunun itiraz\u0131n\u0131n ge\u00e7ici kald\u0131r\u0131lmas\u0131na karar verecektir. Alacakl\u0131 bu ge\u00e7ici kald\u0131rma karar\u0131na dayanarak takibin devam\u0131n\u0131 talep edemez bu durumda alacakl\u0131 ancak ge\u00e7ici haciz talep edebilir (\u0130\u0130K md. 69\/I). \u0130cra mahkemesince itiraz\u0131n ge\u00e7ici olarak kald\u0131r\u0131lmas\u0131na karar verilmesi halinde bor\u00e7luya, bu karar\u0131n kendisine tefhim veya tebli\u011f edildi\u011fi tarihten itibaren bor\u00e7tan kurtulma davas\u0131 a\u00e7mas\u0131 i\u00e7in yedi g\u00fcnl\u00fck s\u00fcre verilir. Bor\u00e7lunun bu davay\u0131 s\u00fcresi i\u00e7inde a\u00e7mamas\u0131 halinde ge\u00e7ici haciz ve itiraz\u0131n ge\u00e7ici kald\u0131r\u0131lmas\u0131 kesinle\u015fir. S\u00fcresinde bor\u00e7tan kurtulma davas\u0131 a\u00e7mayan bor\u00e7lunun, daha sonra menfi tespit davas\u0131 a\u00e7ma hakk\u0131 da vard\u0131r. \u0130mzan\u0131n bor\u00e7luya ait oldu\u011fu kan\u0131s\u0131na varan icra mahkemesi itiraz\u0131n ge\u00e7ici olarak kald\u0131r\u0131lmas\u0131n\u0131n yan\u0131nda bor\u00e7lunun s\u00f6z\u00fc edilen senede dayanan takip konusu alaca\u011f\u0131n y\u00fczde onu oran\u0131nda para cezas\u0131na mahkum edilmesine karar verir (\u0130\u0130K md. 68a\/VI). Ayr\u0131ca alacakl\u0131n\u0131n talebi varsa bor\u00e7lu aleyhine inkar etti\u011fi miktar\u0131n y\u00fczde yirmisinden az olmamak \u00fczere tazminata h\u00fckmedilir. Bor\u00e7lunun menfi tespit veya istirdat davas\u0131 a\u00e7mas\u0131 durumunda \u00f6deme bu dava sonuna b\u0131rak\u0131l\u0131r (\u0130\u0130K md.68a\/VIII). \u0130tiraz\u0131n ge\u00e7ici kald\u0131r\u0131lmas\u0131 karar\u0131 maddi anlamda kesin h\u00fck\u00fcm olu\u015fturmaz.
\n2) \u0130tiraz\u0131n Ge\u00e7ici Kald\u0131r\u0131lmas\u0131 Talebinin Reddi Karar\u0131
\n\u0130cra mahkemesi, adi senet alt\u0131ndaki imzaya dair incelemeleri sonucunda bu imzan\u0131n bor\u00e7luya ait olmad\u0131\u011f\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcncesine var\u0131rsa bu durumda alacakl\u0131n\u0131n itiraz\u0131n ge\u00e7ici kald\u0131r\u0131lmas\u0131 talebinin reddine karar verecektir. B\u00f6ylece duran icra takibine davam edilmeyece\u011fi tespit edilmi\u015f olur. Bor\u00e7lunun talebin varl\u0131\u011f\u0131 halinde itiraz konusu olan alaca\u011f\u0131n y\u00fczde yirmisinden az olmayacak \u015fekilde bor\u00e7lu lehine tazminata h\u00fckmolunur. Alacakl\u0131n\u0131n menfi tespit veya alacak davas\u0131 a\u00e7mas\u0131 durumunda tazminat\u0131n \u00f6demesi bu dava sonuna b\u0131rak\u0131l\u0131r (\u0130\u0130K md. 68a\/VIII). \u0130tiraz\u0131n ge\u00e7ici kald\u0131r\u0131lmas\u0131 talebinin reddi karar\u0131 maddi anlamda kesin h\u00fck\u00fcm te\u015fkil etmez.
\n3) Bor\u00e7tan Kurtulma Davas\u0131:
\n\u0130cra mahkemesinde itiraz\u0131 ge\u00e7ici olarak kald\u0131r\u0131lm\u0131\u015f bor\u00e7luya, mahkemece bor\u00e7tan kurtulma davas\u0131 a\u00e7mas\u0131 i\u00e7in bir s\u00fcre verilir. Bu s\u00fcre itiraz\u0131n ge\u00e7ici kald\u0131r\u0131lmas\u0131 karar\u0131n\u0131n bor\u00e7luya tefhim veya tebli\u011f edildi\u011fi tarihten itibaren yedi g\u00fcnd\u00fcr (\u0130\u0130K md. 69\/II). Bu s\u00fcre hak d\u00fc\u015f\u00fcr\u00fcc\u00fc bir s\u00fcredir. Bor\u00e7lu bu davay\u0131 a\u00e7mazsa ge\u00e7ici haciz ve ge\u00e7ici kald\u0131rma kesinle\u015fir. Kanun 69. maddesinde bu dava i\u00e7in iki \u00f6zel yetki kural\u0131 \u00f6ng\u00f6rm\u00fc\u015ft\u00fcr buna g\u00f6re dava alacakl\u0131n\u0131n yerle\u015fim yeri mahkemesinde veya icra takibinin yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131 yer mahkemesinde a\u00e7\u0131labilecektir. Bu dava i\u00e7in g\u00f6revli mahkeme asliye hukuk mahkemesidir. Ancak dava konusu gere\u011fi \u00f6zel g\u00f6revli bir mahkemenin g\u00f6rev alan\u0131na girmekteyse, bu mahkeme g\u00f6revli olur. Bor\u00e7tan kurtulma davas\u0131 \u00f6z\u00fcnde bir menfi tespit davas\u0131d\u0131r. Yani itiraz\u0131n ge\u00e7ici kald\u0131r\u0131lmas\u0131 karar\u0131n\u0131n tebli\u011f veya tefhim tarihinden itibaren yedi g\u00fcn i\u00e7inde bor\u00e7lu taraf\u0131ndan a\u00e7\u0131lan menfi tespit davas\u0131na bor\u00e7tan kurtulma davas\u0131 denir. Bor\u00e7lunun takipten \u00f6nce bir menfi tespit davas\u0131 a\u00e7mas\u0131 halinde bu dava art\u0131k bor\u00e7tan kurtulma davas\u0131na d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcr. Bor\u00e7tan kurtulma davas\u0131 sonucunda verilecek karar maddi anlamda kesin h\u00fck\u00fcm olu\u015fturur. Bu davan\u0131n g\u00f6r\u00fcld\u00fc\u011f\u00fc s\u00fcre boyunca icra takibi durmaya devam eder ge\u00e7ici haciz kesinle\u015fmez yani sat\u0131\u015f i\u015flemine ge\u00e7ilemez.
\n\u2022 Bor\u00e7lunun Davay\u0131 Kazanmas\u0131
\nBu karar ile bor\u00e7lunun takip konusu alaca\u011f\u0131n bor\u00e7lusu olmad\u0131\u011f\u0131 kesin bir \u015fekilde kan\u0131tlanm\u0131\u015f olur. Karar\u0131n kesinle\u015fmesi ile birlikte durmakta olan icra takibi, konulan ge\u00e7ici hacizler, bor\u00e7lu ad\u0131na daha \u00f6nce icra mahkemesince tazminata h\u00fckmedilmi\u015fse bu tazminat h\u00fck\u00fcms\u00fcz kal\u0131r. Ayr\u0131ca mahkeme daval\u0131 ki\u015finin bor\u00e7lu olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131n tespiti yan\u0131nda davac\u0131 takip alacakl\u0131s\u0131n\u0131 takip konusu alaca\u011f\u0131n y\u00fczde yirmisinden az olmayacak \u015fekilde bir tazminat \u00f6demeye mahkum eder (\u0130\u0130K md. 69\/V). Bu karar maddi anlamda bir kesin h\u00fck\u00fcm olu\u015fturur.
\n\u2022 Bor\u00e7lunun Davay\u0131 Kaybetmesi
\nBor\u00e7lunun davay\u0131 kaybetmesi ile alacakl\u0131 icra takibine devam edilmesini mallar\u0131n haczini ve sat\u0131\u015f\u0131n\u0131 isteyebilir. Bor\u00e7lunun kanun yollar\u0131na ba\u015fvurmu\u015f olmas\u0131 alacakl\u0131n\u0131n mallar\u0131n haczi ve sat\u0131\u015f\u0131n\u0131 istemesini engellemez. Ancak davan\u0131n reddi hakk\u0131ndaki karara kar\u015f\u0131 istinaf yoluna ba\u015fvuran bor\u00e7lu, \u0130\u0130K 36. madde h\u00fck\u00fcmlerini yerine getirmek \u015fart\u0131yla icra dairesinden m\u00fchlet isteyebilir (\u0130\u0130K md. 69\/IV)
\n. Alacakl\u0131 taraf\u0131ndan cevap veya replik dilek\u00e7esinde tazminat istenmi\u015f olmas\u0131 halinde bor\u00e7lu aleyhine bor\u00e7lu oldu\u011fu tespit edilen miktar\u0131n y\u00fczde yirmisinden az olmayacak \u015fekilde tazminata h\u00fckmedilir (\u0130\u0130K md. 69\/V). Bor\u00e7lunun bor\u00e7tan kurtulma davas\u0131n\u0131 kaybetmesi halinde icra mahkemesince itiraz\u0131n ge\u00e7ici kald\u0131r\u0131lmas\u0131nda h\u00fckmedilen asgari y\u00fczde yirmi tazminat kesinle\u015fir. Yani bor\u00e7lu iki defa tazminat \u00f6demek zorunda kal\u0131r. Bu karardan sonra bor\u00e7lu istirdat ya da menfi tespit davas\u0131 a\u00e7amaz \u00e7\u00fcnk\u00fc bu karar maddi anlamda kesin h\u00fck\u00fcm te\u015fkil eder.
\nC) \u0130tiraz\u0131n \u0130ptali Davas\u0131
\nAlacakl\u0131n\u0131n itiraz ile durmu\u015f takibi devam ettirmesinin bir di\u011fer yolu da itiraz\u0131n iptali davas\u0131 a\u00e7makt\u0131r. Elinde \u0130\u0130K md 68\u2019de say\u0131lan belgeler olmayan alacakl\u0131n\u0131n takibi devam ettirmek i\u00e7in ba\u015fvurabilece\u011fi tek yol itiraz\u0131n iptali davas\u0131 a\u00e7mak olacakt\u0131r. Buna kar\u015f\u0131n elinde bu belgeler bulunan alacakl\u0131 itiraz\u0131n iptali davas\u0131 a\u00e7abilece\u011fi gibi itiraz\u0131n kald\u0131r\u0131lmas\u0131 yoluna da ba\u015fvurabilir. Bu se\u00e7im hakk\u0131n\u0131 kullanarak itiraz\u0131n kald\u0131r\u0131lmas\u0131 yoluna giden alacakl\u0131 bu yoldan vazge\u00e7erek itiraz\u0131n iptali davas\u0131 a\u00e7abilir. Ancak \u00f6nce itiraz\u0131n iptali davas\u0131 a\u00e7an alacakl\u0131 bu yoldan vazge\u00e7erek itiraz\u0131n kald\u0131r\u0131lmas\u0131 yoluna ba\u015fvuramaz.<\/p>\n
1) Davan\u0131n A\u00e7\u0131lmas\u0131
\n\u0130tiraz\u0131n iptali davas\u0131nda davac\u0131 takip alacakl\u0131s\u0131 daval\u0131 ise takip bor\u00e7lusudur. \u0130tiraz\u0131n iptali davas\u0131n\u0131n a\u00e7\u0131lmas\u0131 s\u00fcreye tabidir. Alacakl\u0131, bu davay\u0131 itiraz\u0131n kendisine tebli\u011f edildi\u011fi tarihten itibaren bir y\u0131l s\u00fcre i\u00e7inde a\u00e7abilir (\u0130\u0130K md. 67). Dava, bir y\u0131l s\u00fcre i\u00e7inde a\u00e7\u0131lmazsa yapt\u0131\u011f\u0131 ilams\u0131z takip d\u00fc\u015fer. Alacakl\u0131 bu alaca\u011f\u0131 hakk\u0131nda bir daha ilams\u0131z takip yapamaz. \u0130tiraz\u0131n iptali davas\u0131n\u0131 g\u00f6remeye yetkili mahkeme HMK’daki genel yetki kurallar\u0131na g\u00f6re belirlenir. G\u00f6revli mahkeme ise kural olarak asliye hukuk mahkemesidir. Ancak dava konusu gere\u011fi \u00f6zel g\u00f6revli bir mahkemenin g\u00f6rev alan\u0131na giriyorsa bu mahkememe g\u00f6revlidir.
\n2) Yarg\u0131lama Usul\u00fc
\nBor\u00e7lu bu davada \u00f6deme emrine kar\u015f\u0131 yapt\u0131\u011f\u0131 itirazlar ile ba\u011fl\u0131 de\u011fildir. Bor\u00e7lu, \u00f6deme emrine kar\u015f\u0131 itirazlar\u0131nda bildirmi\u015f olsun veya olmas\u0131n cevap veya d\u00fcplik dilek\u00e7elerinde b\u00fct\u00fcn itiraz sebeplerini bildirmelidir. Ayr\u0131ca icra-inkar tazminat\u0131 isteyen bor\u00e7lunun bu hususu da cevap veya d\u00fcplik dilek\u00e7esinde bildirmesi gerekir. Bu davada mahkemenin incelenme yetkisi itiraz\u0131n kald\u0131r\u0131lmas\u0131nda oldu\u011fu gibi s\u0131n\u0131rl\u0131 de\u011fildir. Bu dava yarg\u0131lama usul\u00fc bak\u0131m\u0131ndan genel h\u00fck\u00fcmlere tabidir. Bu sebeple dava sonucu mahkemece verilecek karar maddi anlamda kesin h\u00fck\u00fcm olu\u015fturur.
\n3) Davan\u0131n Reddi
\nMahkemenin davay\u0131 reddetmesiyle, takibe konu edilmi\u015f alaca\u011f\u0131n var olmad\u0131\u011f\u0131na kesin h\u00fck\u00fcmle karar verilmi\u015f olur. Bu ret karar\u0131n\u0131n kesinle\u015fmesiyle icra takibi iptal edilmi\u015f say\u0131l\u0131r. Alacakl\u0131 art\u0131k bu alaca\u011f\u0131 takip veya dava konusu edemez. Ayr\u0131ca mahkeme, bu ret karar\u0131yla birlikte alacakl\u0131n\u0131n k\u00f6t\u00fc niyetle icra takibi ba\u015flatt\u0131\u011f\u0131 ve itiraz\u0131n iptali davas\u0131 a\u00e7t\u0131\u011f\u0131n\u0131 tespit ederse bor\u00e7lu lehine itiraza konu alaca\u011f\u0131n y\u00fczde yirmisinden az olmayacak \u015fekilde bir tazminata h\u00fckmeder.
\n4) Davan\u0131n Kabul\u00fc
\nMahkeme yapaca\u011f\u0131 incelemeler sonucunda takip konusu alaca\u011f\u0131n var oldu\u011funa kanaat getirirse davan\u0131n kabul\u00fcne karar verir. B\u00f6ylece bor\u00e7lunun itiraz\u0131n\u0131n iptaline karar verilmi\u015f olunur ve ko\u015fullar\u0131 varsa bor\u00e7lu icra-inkar tazminat\u0131 \u00f6demeye mahkum edilir. Bu durumda bor\u00e7lu mahkeme karar\u0131n\u0131n kendisine tefhim ve tebli\u011f edildi\u011fi tarihten itibaren \u00fc\u00e7 g\u00fcn i\u00e7inde mal beyan\u0131nda bulunmak zorundad\u0131r. Alacakl\u0131 bu karar\u0131 icra dairesine vererek icra takibinin devam\u0131n\u0131 yani haczi isteyebilir. Alacakl\u0131n\u0131n haciz isteyebilmesi i\u00e7in h\u00fckm\u00fcn kesinle\u015fmi\u015f olmas\u0131 \u015fart de\u011fildir. Ancak alacakl\u0131n\u0131n haczi bir y\u0131l i\u00e7inde istemesi gereklidir. Bu karar da maddi anlamda kesin h\u00fck\u00fcm olu\u015fturur.
\nIII) Kambiyo Senetlerine \u00d6zg\u00fc Takip Yolunda \u00d6deme Emrine \u0130tiraz
\nKambiyo senetlerine \u00f6zg\u00fc takip yolu da bir ilams\u0131z icra yoludur. Sadece takibe konu edilecek alaca\u011f\u0131n kambiyo senedine ba\u011fl\u0131 oldu\u011fu durumlarda bu yola ba\u015fvurulabilir. S\u00f6z\u00fc edilen kambiyo senetleri \u00e7ek, bono, poli\u00e7edir. Bu takip yolunda \u00f6deme emrine itiraz genel haciz yolundan farkl\u0131d\u0131r. Bor\u00e7lu \u00f6deme emrine itiraz\u0131 \u00f6deme emrinin kendisine tebli\u011finden itibaren be\u015f g\u00fcn i\u00e7inde yapabilir. Ayn\u0131 zamanda bu itiraz genel haciz yolundan farkl\u0131 olarak sadece dilek\u00e7e ile yap\u0131labilir. Bu takip yolunun genel haciz yolundan bir di\u011fer fark\u0131 da burada itiraz icra dairesine de\u011fil icra mahkemesine yap\u0131l\u0131r. Kambiyo senetlerine \u00f6zg\u00fc takip yolunda itiraz\u0131n kesin kald\u0131r\u0131lmas\u0131, itiraz\u0131n ge\u00e7ici kald\u0131r\u0131lmas\u0131 ve bor\u00e7tan kurtulma davas\u0131 kurumlar\u0131 yoktur. Bu takip yolunda borca itiraz icra takibini durdurmaz. Yani bor\u00e7lu \u00f6deme emrinde belirtilen on g\u00fcnl\u00fck \u00f6deme s\u00fcresini ge\u00e7irdikten sonra alacakl\u0131, mallar\u0131n haczedilmesini isteyebilir. Borca itiraz yaln\u0131zca mallar\u0131n sat\u0131\u015f\u0131n\u0131 durdurur. \u0130cra mahkemesi bor\u00e7lunun borca itiraz dilek\u00e7esinde verdi\u011fi ekli belgelerden borcun \u00f6dendi\u011fini veya ertelendi\u011fini ya da kambiyo senedindeki tarihten borcun zamana\u015f\u0131m\u0131na u\u011frad\u0131\u011f\u0131 kan\u0131s\u0131na var\u0131rsa takibi ge\u00e7ici olarak durdurabilir. Ancak bu durum bir ihtiyari tedbir niteli\u011finde olup itiraz\u0131n esas\u0131n\u0131n incelenmesine engel te\u015fkil etmez. \u0130cra mahkemesi itiraz\u0131n incelenmesini mutlaka duru\u015fmal\u0131 olarak yapar. Bor\u00e7lu bu a\u015famada itiraz\u0131nda belirtti\u011fi sebeplerle ba\u011fl\u0131d\u0131r. Ancak itiraz\u0131nda belirtmemi\u015f olsa bile bor\u00e7lu, senet metninden anla\u015f\u0131lan hususlar\u0131 ileri s\u00fcrebilir. Zamana\u015f\u0131m\u0131 itiraz\u0131 noktas\u0131nda bir ayr\u0131m yapmak gerekir. Bor\u00e7lu zamana\u015f\u0131m\u0131 itiraz\u0131n\u0131 ilk duru\u015fmada ileri s\u00fcrmek zorundad\u0131r aksi takdirde bu itiraz\u0131 bor\u00e7lunun a\u00e7\u0131k r\u0131zas\u0131 olmadan ileri s\u00fcremez.
\n\u0130cra mahkemesinin itiraz\u0131 kabul\u00fc halinde icra takibi durur ve bu karar\u0131n kesinle\u015fmesiyle takip h\u00fck\u00fcmden d\u00fc\u015f\u00fcr\u00fclm\u00fc\u015f olur. Bor\u00e7lunun itiraz\u0131n\u0131n icra mahkemesince esasa ili\u015fkin nedenlerle kabul\u00fc h\u00e2linde k\u00f6t\u00fc niyeti veya a\u011f\u0131r kusuru bulunan alacakl\u0131, takip konusu alaca\u011f\u0131n y\u00fczde yirmisinden a\u015fa\u011f\u0131 olmamak \u00fczere; takip ge\u00e7ici olarak durdurulmu\u015f ise bu itiraz\u0131n reddi h\u00e2linde bor\u00e7lu, di\u011fer taraf\u0131n iste\u011fi \u00fczerine takip konusu alaca\u011f\u0131n y\u00fczde yirmisinden a\u015fa\u011f\u0131 olmamak \u00fczere tazminata mahk\u00fbm edilir. Alacakl\u0131 menfi tespit veya alacak davas\u0131 a\u00e7arsa tazminat\u0131n \u00f6denmesi dava sonuna b\u0131rak\u0131l\u0131r.
\n\u0130tiraz\u0131n reddi halinde takibe devam edilmesi i\u00e7in karar\u0131n kesinle\u015fmesine gerek yoktur. Ancak bor\u00e7lu alaca\u011f\u0131n tamam\u0131 i\u00e7in teminat g\u00f6stermi\u015fse takip durur. Alacakl\u0131n\u0131n talebi halinde bor\u00e7lu takip konusu alaca\u011f\u0131n y\u00fczde yirmisinden a\u015fa\u011f\u0131 olmamak \u00fczere tazminat \u00f6demeye mahkum edilir.
\n\u0130cra mahkemesinin yukar\u0131da belirtilen bu kararlar\u0131 maddi anlamda kesin h\u00fck\u00fcm te\u015fkil etmezler. Aleyhine karar verilen taraf genel g\u00f6revli mahkemede takibe konu alaca\u011f\u0131 dava konusu yapabilir. Ayr\u0131ca genel haciz yolundaki h\u00fck\u00fcmler takibin niteli\u011fine ayk\u0131r\u0131 d\u00fc\u015fmedik\u00e7e bu takip yoluna da uygulan\u0131r.<\/p>\n
Kaynak\u00e7a : 1.Arslan,Ramazan\/ Y\u0131lmaz,Ejder\/ Ta\u015fp\u0131nar Ayvaz, Sema\/ Hana\u011fas\u0131, Emel: \u0130cra ve \u0130flas Hukuku, 4. Bask\u0131, Ankara 2018. 2. https:\/\/www.mevzuat.gov.tr\/MevzuatMetin\/1.3.2004.pdf<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
\u00d6DEME EMR\u0130NE \u0130T\u0130RAZ \u0130lams\u0131z icra takiplerinde icra takibinin ba\u015flat\u0131lmas\u0131 \u00fczerine yetkili icra dairesi bor\u00e7luya bir \u00f6deme emri g\u00f6nderir. Ba\u015flat\u0131lan bu icra takibini durdurmak isteyen bor\u00e7lu, \u00f6deme emri kendisine tebli\u011finden itibaren belirtilen s\u00fcre i\u00e7inde borcunu \u00f6demek veya bu emre kar\u015f\u0131 itiraz etmek zorundad\u0131r. Bor\u00e7lu, belirtilen s\u00fcrede borcu \u00f6demez<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[2],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/kazancihukukburosu.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/5992"}],"collection":[{"href":"https:\/\/kazancihukukburosu.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/kazancihukukburosu.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kazancihukukburosu.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kazancihukukburosu.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=5992"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/kazancihukukburosu.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/5992\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":6102,"href":"https:\/\/kazancihukukburosu.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/5992\/revisions\/6102"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/kazancihukukburosu.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=5992"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/kazancihukukburosu.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=5992"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/kazancihukukburosu.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=5992"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}